Teknove – Teknoloji Haberleri

Nihayet uzun süredir yazmayı planladığım PHP derslerine bir uçtan başlayabildim. PHP’ye yeni başlayanların kolaylıkla anlayabileceği ve ileri seviye bilgi arayanların da bulabileceği bir e-kitap düşlüyorum. İlk önce değişkenler ve işlemler ile ilgili bir yazı hazırladım. Eğer hatalı yerler varsa bildirmenizi isterim.

Dikkat : Bu yazının tüm hakları Uğur AKÇIL’e aittir. Bu yazıyı herhangi bir şekilde herhangi bir yerde yayınlayamaz ve çoğaltamazsınız. Aksi takdirde telif haklarını çiğnemiş olursunuz ve tarafınıza dava açılır.

PHP’de değişkenler ve işlemler

Değişken ismi PHP’de kafamı çok karıştırırdı ilk haftalarda. En çok ise “Sabit Değişkenler” kafamı karıştırıyordu. Hem değişken, hem de sabit; woow

Değişken nedir ?

Matematik sınavlarında şöyle bir soru sorulabilir;

x = 23, y = 43, z = 12 ise x’in karesinin 10′da birinin ebesinin oğlu kaçtır ?

Bu soruda ki x, y ve z değerleri değişkendir.

Programcı diliyle değişken verinin saklanmasında kullanılan hafıza alanıdır.

Değişken yazımı nasıl yapılır ?

PHP web programlama dilinde tüm değişkenlerin başına $ koyulur.

$x = 5;

Not : Bir işlem sonuna “;” noktalı bir gül işareti koyulur.

Değişkenlerde yazım kuralları

1. Değişkenlerde büyük küçük harf ayrımı vardır. $a ile $A aynı değildir.
2. Değişkenlerde ingilizce karakterler kullanılır. Yani Türkçede ki “şöçğİıü” harfleri yassah.
3. Değişken yazarken bir harf veya “_” alt tire ile başlamalıyız. Sayı ve “,.@()=” gibi karakterler yassah.
4. Değişken adı içerisinde harf, sayı ve “_” alt tire dışında
5. Değişken adı yazım uzunluğunda kısıtlama yoktur.
6. Atama işlemlerinde $degisken = “bilgiler”.$bilgi; şeklinde işlem sağdan sola sünnete göre yapılır.

PHP’de değişkenlerin kullanımları

$ad = “Uğur AKÇIL”;

Bir değişken içerisine yazı gavurcası string değer atayacaksak yazının etrafına tırnak işaretleri koyarız.

$ad = “007 Ceymis Bond”;

Yukarıda ki kod da 007 bir sayı olmasına rağmen işleme tâbi tutulmayacak. Çünkü değişkene yazı yani String özelliği verdik.

$x = 5;
$y = 10;

Yukarıda ki değerler integer, yani int, açıkçası sayısal türdendir. Sayısal değerler üzerinde işlem yapabiliriz.
Şöyle ki ;

$x = 5;
$y = 10;
$c = $x + $y;
echo $c;

Yukarıda ki işleme göre $x ve $y değişkenleri toplanıp $c değişkenine atandı. echo $c; kodu ile $c’nin içerisinde tuttuğu değer(15) yazdırıldı.

Eğer $x = “50″; deseydik ne olurdu ?

Toplama işlemi gerçekleşecekti fakat int türlerini bu şekilde belirtmeniz kod yazımında ki sağlık açısından zarar getirebilir.

Peki iki veya daha fazla yazısal veya sayısal ifadeyi yan yana eklemek istiyorsak ne yapacağız ?

$x = 5;
$y = 10;
$c = $x . $y;
echo $c;

Dikkat ettiyseniz toplama işlemi kalktı yerine nokta kondu. Bu ekrana 510 değeri yazar. Gelin daha spesifik bir örnek yapalım;

$x = 5;
$y = “elektron”;
$z = 10;

$c = $x . $z;

echo $c + 1;
echo “<br />”;
echo $y.$c;

Yukarıda ki kodun çıktısı şu şekilde olacaktır;

511
elektron510

$c = $x . $z; kodu 5 ve 10′u yan yana eklediyip $c değişkenine 510 değerini atadı. echo $c + 1; kodunda gördüğünüz gibi yazdırılırken de işlemler yapılabiliyor. Burada 510 + 1′in sonucu 511 yazdırılıyor. $y içerisinde elektron yazısını barındıyor. echo $y.$c; kodu ile $y ve $c yan yana eklenip elektron510 yazdırılıyor. Dikkat ederseniz $c’nin değeri echo $c + 1; sırasında herhangi bir atama yapılmadığı için değişmemiş $c = $x . $z; kodu geçerliliğini korumuştur.

Sabit değişkenler

Hemen bir sabit değişken tanımıyla işe başlayalım.

define (“SUKAYNIYOR”, 100);

Burada SUKAYNIYOR isimli içerisinde 100 değerini barındıran bir sabit değişken tanımladık. Sabit değişkenleri tanımlanırken kodlarda karışıklık olmasın diye büyük harflerle yazarız.

Sabit değişkenlerin önemi kodlar içerisinde herhangi bir şekilde değişiklik içerisine yeni bir atama yapılamamasıdır.

Yani;

$x = “elektron”; dersek $x değişkenimizi bu kodun altında $x = “kuark”; şeklinde değiştirebiliriz.

define (“X”, “elektron”); dersek bunu $X = “kuark”; atamasıyla değiştiremeyiz.

Bunu yazdığım kodlarda pek fazla kullanmamaya özen gösteririm. Çünkü nereye “tırnak işaretleri dışında” X yazsanız karşınıza elektron yazısı gelecek. X değişkeni içerisinde yazısal değer tutmasına rağmen integer gibi yazdırılır ve başına $ konulmaz.

echo X;
echo “<br />”.X.”<hr />”;

Ayrıntılar

Boşluk koymak için;

$ucak = “Boing”;
$no = 157;
echo $ucak.” “.$no; //çıktısı : Boing 157

Değişkenin değerinin değil kendisinin yazılması;

$elektron = 510; deyip bunu echo “$elektron” veya echo $elektron ile yazdırdığımızda 510 çıktısını alırız. $elektron yazısını olduğu gibi yazmak isterseniz yanlarına tek tırnak koyun

echo ‘$elektron’;

Matematiksel işlemler

+ Toplama
- Cikarma
* Carpma
/ Bölme
% Mod (kalan)

Toplama
$kitap1 = 15;
$kitap2 = 10;
echo $kitap1 + $kitap2.” YTL”; //çıktısı 25 YTL

Mod (kalan)
$x = 5;
$y = 2;

echo $x % $y; //5′in 2′ye bölümünden kalanı verir. Çıktısı : 1

Değişkenin kendi üzerinde işlem yapmak

$x = 5;
$x = $x + 10;
echo $x; //çıktısı : 15

Yukarıda ki kodda $x = 5; ile $x’e 5 değerini attık. $x = $x + 10; kodunda ilk işlemler sağ tarafta yapıldığı için 4x’in içinde ki 5 değeri ile 10 toplandı ve bu değer $x içerisine 15 olarak tekrar yerleştirildi.

Bu kod yerine daha kısa olarak şu yöntemi kullanırız.

$x = 5;
$x += 10;
echo $x; //çıktısı : 15

Önceki kod ile aynı işlemi görür. $x = $x + 10; ile $x += 10; kodları aynı manadadır. 10 değerini kendi üzerinde toplayp atamasını yapar.

Değeri bir arttırmak yada azaltmak

$x = 5;
$x = $x++;
echo $x; //çıktısı : 6

++ ifadesi değeri 1 arttırır. — ifadesi 1 azaltır.

x++ ifadesi x = x+1; ifadesine eşittir.

Değişken içerisinde değişken

$elektron = “kuark”;
$kuark = “bilim”;

echo $$elektron; //çıktısı : bilim

Burada yazdırma işlemi sırasında iki tane $ kullandık. Sünnete uyarak sağdan sola giden işlem önce $elektron’un içeriğini getirir. $elektron kuark’a eşit olduğundan daha sonra ikinci $ işareti gelir ve $elektron’un içeriğinde ki değişken ismi kuark, $kuark olarak yazdırılmış olur.

Matematiksel işlemlerde öncelik

Bildiğimiz matematiksel işlemlerle aynıdır.

$x = 5 + 4 * 10 / 2;
echo $x; // çıktısı : 25

eğer işlemi şöyle yazarsak;

$x = (5 + 4) * 10 / 2;
echo $x; // çıktısı : 45

Görüldüğü gibi parantez içine alınan işlemlerin kendi aralarında öncelik sırası var. İlk kodumuzda önce çarpma işlemi yapıldı(40) sonra bölme işlemi(20) sonra da toplama işlemi(25). İkinci kodumuzda önce parantez içerisinde ki işlem yapıldı(9) sonra çarpma işlemi parantezden çıkan sonuç ile yapıldı(90) sonrada bölme işlemi yapıldı (45).